Licznik odwiedzin

 

A A A

Witaminy

WITAMINY

Wyróżniamy 13 witamin, które podobnie jak składniki mineralne nie dostarczają energii, dla naszych organizmów są jednak niezbędne do życia i dbają o nasze samopoczucie i wydajność organizmu. W organizmie człowieka witaminy odgrywają różnorodne role:

 

  • Chronią przed działaniem substancji szkodliwych dla zdrowia
  • Przyczyniają się do wchłaniania i przyswajania substancji odżywczych
  • Sterują mechanizmami biochemicznymi
  • Wpływają pozytywnie na przyswajanie składników mineralnych
  • Przyczyniają się do zmniejszenia ryzyka zawału serca

 

Generalnie dzielimy witaminy na dwie grupy:

 

  • Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach – są magazynowane w tkance tłuszczowej, należą do nich witaminy A, D, E, K.
  • Rozpuszczalne w wodzie – nie mogą być magazynowane, dlatego ważne jest, aby regularnie dostarczać je wraz z pożywieniem. Należą do nich witamina C oraz witaminy z grupy B, (B1, B2, B6, B12) oraz kwas foliowy, biotyna, niacyna i kwas pantotenowy.

 

Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach nie są zawarte jedynie w tłuszczach i olejach. Znajdziemy je również w wielu niskotłuszczowych produktach spożywczych. Wyjątek stanowi jedynie witamina E, która jest zawarta jedynie w tłuszczach roślinnych.

Beta karoten, roślinny przedsionek witaminy A, E oraz C, należy do tak zwanych antyoksydantów. Te pomagają w opóźnieniu procesów starzenia oraz chronią przed destruktywnym działaniem wolnych rodników. Wolne rodniki pozbawione swoich elektronów, dążą do ich uzupełnienia wchodząc w reakcje z cząsteczkami w zdrowych tkankach. Skutkuje to uszkodzeniami białek, tłuszczy czy kwasów nukleinowych a także spustoszeniem w naszych zasobach tlenowych.

 

Witaminy grupy B odp owiadają głównie za przetwarzanie przyswajanych składników odżywczych i przetwarzanie ich w energie bądź budulec. I tak na przykład witamina B1 jest niezmiernie ważna dla przemiany węglowodanów, nerwów oraz procesów oddychania tkankowego, B2 uzyskiwania energii, a B6 dla przemiany białek. Inne witaminy pełnią ważne funkcje w układzie odpornościowym, tak na przykład witamina D zapewnia kościom odpowiednią ilość wapna.

 

Wśród wszystkich witamin wyjątkową jest witamina D. Jest ona hormonem, który nasze ciało jest wstanie wydzielić podczas wchłaniania promieni słonecznych. Wszystkie pozostałe witaminy muszą być dostarczane wraz z pożywieniem. Co prawda niektóre z bakterii jelitowych są w stanie produkować niektóre z witamin, jednak stopień, w jakim człowiek może z nich czerpać korzyści jest do dzisiaj niepewny.

 

Aby zapewnić stały dobór witamin, należy zatem dbać o prawidłowe i zróżnicowane odżywianie z dużą ilością zbóż, oraz świeżych warzyw i owoców. Szczególnie duże zapotrzebowanie występuje w okresie dorastania, w czasie ciąży oraz w trakcie karmienia piersią. Również osoby palące oraz spożywające alkohol czy zażywające lekarstwa powinny dbać o uzupełnianie braków witaminowych. Witaminy są bardzo delikatne i wrażliwe na sposób przyrządzania produktów, dlatego należy unikać długiego składowania, nawadniania, gotowania czy długiego nagrzewania produktów spożywczych bogatych w witaminy.